NOEL PAGAN BİR KUTLAMA DEĞİLDİR.

 

.   NOEL PAGAN BİR KUTLAMA DEĞİLDİR. Her Aralık ayında, Noel'in aslında pagan bir bayram olduğuna dair iddialar gündeme geliyor.  İddiaya göre, 25 Aralık, Roma'da güneş tanrısına adanmış bir festivalin tarihiydi ve Noel ağacı da eski bir pagan ritüelinden kaynaklanıyordu. Ancak tarihsel kayıtlar incelendiğinde farklı bir hikaye ortaya çıkar: Noel, pagan bayramlarının yerini almak bir yana  , pagan bayramları Noel'in yerini almaya çalışmıştır!  Öncelikle Noel'in pagan bayramı olduğuna dair en yaygın iki argümanı ve birincil kaynakların bunun aksini söylemesinin nedenlerini inceleyelim.   Şimdi burada Noel'in neden 25 Aralık'a denk geldiğinin ardındaki mantığı da ele alacağız… Roma Pagan Bayramları Noel'in pagan kökenleriyle ilgili olduğunu varsayan en yaygın iddia bizi Antik Roma'ya kadar götürüyor. Şüpheciler, 25 Aralık'ın zaten Sol Invictus ve Saturnalia gibi pagan festivallerine ait olduğunu ve ilk Hristiyanların bu bayramları kendi versiyonlarıyla değiştirmeye çalıştıklarını iddia ediyorlar. Ancak kaynaklar bunun tam tersini ortaya koyuyor. Örneğin, "Yenilmez Güneş" festivali olan Sol Invictus'u ele alalım. Antik Roma'da uzun zamandır kutlanan bu festivalin 25 Aralık ile ilişkilendirilmesi, tarihsel kayıtlarda şaşırtıcı derecede geç bir döneme ait gibi görünüyor. Yıla bağlı olarak, Sol Invictus Ağustos, Ekim veya hatta Aralık başlarında kutlanabiliyordu. Sonunda, dördüncü yüzyılın sonlarında 25 Aralık'ta kutlanmaya başlandı .... O zamana kadar Hristiyanlar, 25 Aralık'ı İsa'nın doğum tarihi olarak onlarca yıldır kabul ediyorlardı. Aziz Yuhanna Hrisostomos, MS 386'da verdiği bir vaazda, Noel'in Aralık ayının 25'ine denk gelmesini "uzun süredir devam eden bir gelenek" olarak tanımlar. Dördüncü yüzyılın başlarında, çoğu Hristiyan takvimide aynı tarihi paylaşıyordu. Saturnalia'nın Noel'e en yakın kutlandığı tarih 17 Aralık'tı, bu nedenle bu da alternatif bir açıklama olarak eleniyor. Ancak, bu pagan bayramının tarihinin değişmesi ilginç bir şeyi ortaya koyuyor: Roma İmparatorluğu'nda Hristiyan etkisinin artmasıyla birlikte, pagan festivallerinin tarihleri ​​Noel mevsimine daha yakın olacak şekilde değiştirildi. Dördüncü yüzyılın ortalarındaki Roma İmparatoru Julianus Apostata'nın bununla bir ilgisi olabilir. Roma tapınak ibadetinin gerilemesinden yakınan Julianus, eski tanrıların kültünü yeniden canlandırmayı amaçladı. Bunu yapmanın bir yolu da, pagan bayramlarını gelişmekte olan Hristiyan bayramlarıyla aynı tarihe taşımaktı, böylece insanlar alıştıkları günlerde kutlama yapabilirlerdi. Ancak tarihin de gösterdiği gibi, plan işe yaramadı ve Hristiyanlık putperest dine karşı zafer kazandı. Başlangıçtan itibaren Hristiyan bayramı olan 25 Aralık, sonsuza dek öyle kalacaktır. Noel Ağaçları Birçok insan için Noel ağacı olmadan Noel, hiç Noel gibi hissettirmiyor. Ancak elbette, Noel ağacı popüler hale gelmeden yüzlerce yıl önce de Noel kutlanıyordu. Bu nedenle eleştirmenler, Noel ağacının aslında pagan bir sembol olduğunu ve Hristiyanların daha sonra bunu kendi bayramlarına dahil etmek için benimsediğini iddia ediyorlar. Noel ağacının kökeni konusunda tarihsel kayıtlar tam olarak net olmasa da, Hristiyan kökenli olduğunu düşündüren yeterli kaynak bulunmaktadır. Bunlardan üçünü şöyle anlatabiliriz. İlki, Cermen halkları arasında Hristiyanlığı yaymış olan sekizinci yüzyıl misyoneri Aziz Boniface'dir. Geleneğe göre, Boniface Thor ile ilişkilendirilen kutsal bir meşe ağacını kesmiştir. Yıldırım ona çarpmadığında (kendisine söylendiği gibi), Boniface yakındaki bir köknar ağacını işaret ederek onu İsa'ya adamış ve yaşam ve kurtuluşun sembolü olarak sunmuştur. Anlatımın her detayının kesin olup olmadığına bakılmaksızın, sembolizm şüphesiz Hristiyandır ve açıkça pagan ibadetine karşıdır. İkinci olası köken öyküsü, Orta Çağ Avrupa'sında "Cennet Ağaçları"nın gelişimiyle ortaya çıkar. Bunlar, Yaratılış öyküsünü anlatan Hristiyan  gizem oyunlarında kullanılan her daim yeşil ağaçlardı . Yaşam Ağacını temsil etmek üzere meyvelerle süslenen Cennet Ağaçları, geleneksel olarak Noel Arifesinde düzenlenen gösteriler sırasında sahnede yer alırdı. Oyunlar bittikten sonra ağaçlar dışarıda bırakılır ve kaçınılmaz olarak Noel kutlamaları için süsleme olarak kullanılır hale gelirdi.  Üçüncü ve son köken öyküsü, Reformasyon dönemi Almanya'sından geliyor. Bizzat Martin Luther'in anlattığı bir anekdota göre, isyankar rahip kış gecesi bir çam ormanında yürürken, dalların arasından parlayan yıldızların güzelliğinden aniden etkilenmişti. Bu sahneyi yeniden yaratmak için evinin içindeki bir ağaca mumlar yerleştirdi. Ağaç, ormanı hatırlatıyordu, ancak Luther için aynı zamanda yaratılışın, ışığın ve  Enkarnasyonun görsel bir hatırlatıcısıydı . Bu anlatılar hakkında ne düşünürseniz düşünün, en önemli şey kronolojidir. Noel ağaçları Avrupa'da yaygınlaştığında (ve daha sonra 19. yüzyılda Prens Albert aracılığıyla Britanya'da popülerleştiğinde), Hristiyanlık öncesi pagan ağaç ritüelleri yüzyıllardır yok olmuştu. Her birinde ağaçların rolünde benzerlikler olsa da, pagan uygulamaları ile Noel geleneği arasında doğrudan bir bağlantı yoktur ve pagan sembolünden Hristiyan sembolüne evrimini tatmin edici bir şekilde açıklayan bir kaynak da bulunmamaktadır. Neden 25 Aralık? Noel'in sözde pagan kökenleriyle ilgili ilk iki iddiayı inceledikten sonra, geriye kalan soru şu: Neden 25 Aralık? İlk Hristiyanlar arasında, son derece kutsal kişilerin doğdukları takvim gününde öldüklerine dair bir gelenek vardı. Hayatlarının bir tür ilahi simetriye sahip olması nedeniyle, "kusursuz" bir hayatın aynı tarihte başlayıp aynı tarihte sona erdiği düşünülüyordu. İsa elbette bu anlayış çerçevesi içinde anlaşılıyordu. İnciller çarmıha gerilme için kesin bir takvim tarihi vermese de, bunu Fısıh Bayramı sırasında, bir Cuma günü, bahar mevsiminde gerçekleştiğini belirtirler. Bu nedenle ilk Hristiyanlar, Yahudi ve Roma kronolojisini kullanarak tarihi yeniden oluşturmaya çalıştılar ve üçüncü yüzyıla gelindiğinde Hristiyan geleneğinde iki tarih ortaya çıktı: 25 Mart ve 6 Nisan. Batı'da 25 Mart baskın tarih haline geldi. 25 Mart'ın İsa'nın ölüm tarihi olarak belirlenmesinin ardından, bu tarih aynı zamanda Meryem'in "  evet" dediği ve İsa'nın gebe kaldığı an olan Müjde ile de ilişkilendirilmeye başlandı. Buradan doğal bir mantıkla, 25 Mart'tan dokuz ay sonra İsa'nın doğum tarihinin 25 Aralık olduğu sonucuna varıldı.  Dolayısıyla Noel'in tarihi, pagan bir festivalden alıntı yapılarak değil, İsa'nın Çilesi'nden Müjde'ye ve nihayetinde Doğuş'a uzanan bir dizi teolojik akıl yürütmeye bakılarak belirlenmiştir. 25 Mart'ın çarmıha gerilme tarihi olarak doğruluğu konusunda ne düşünürseniz düşünün, en azından bir şey açık: Noel için 25 Aralık tarihinin seçilmesi pagan nedenlerle değil, açıkça Hristiyan nedenlerle olmuştur.